ภูมิปัญญาบรรพบุรุษ

10257811_10154173467235644_6573115383575877373_n

ภูมิปัญญาชาวบ้าน เป็นเสี้ยวหนึ่งที่ถูกบอกเล่าในประวัติศาสตร์ และบางเรื่องเป็นระดับสร้างชาติ หรือวัฒนธรรมมาจนทุกวันนี้ ยิ่งชาติใดมีประวัติศาสตร์ยาวนาน ก็ยิ่งมีอะไรสนุกๆให้ต้องสงสัย

อย่างเรื่องปลูกข้าว สงสัยไหมครับว่า คนสมัยก่อนรู้ได้อย่างไรว่าไอ้ต้นเขียวๆคล้ายหญ้า เมล็ดมันกินได้ รู้ได้อย่างไรว่าต้องสีเปลือกออก แล้วรู้ได้อย่างไรว่าใช้หุง ไม่ใช่การเผาไฟหรือต้ม นี่ผมยังไม่พูดถึงการค้นพบไฟ การค้นพบการหุง ไหนจะข้าวหมดแล้วอยากปลูกเองทำอย่างไร

ลองคิดถ้าเป็นเรา เราจะรู้ไหมวะ แล้วต้องใช้ระยะเวลากี่ปีกว่าจะรู้ว่า ข้าวต้องปรุงแบบนี้ถึงจะกินได้..

แล้วคุณคิดดู สาคูไส้หมู! กับข้าวเกรียบปากหม้อ!

เฮ้ย คิดได้ไงว่าต้องต้มน้ำ เอาผ้าปิดปากหม้อ ปั้นแป้งสาคูหรือทาน้ำแป้ง ใส่ไส้ พลิกไปพลิกมา ไหนจะโรยกระเทียมเจียว กับราดน้ำกะทิอีก บ้างต้องหยิบผักห่อใส่ปากด้วย

ต้องกราบบรรพบุรุษจริงๆครับ ที่ใช้เวลาสังเคราะห์และวิเคราะห์จนได้ออกมาเป็นอาหารเลิศรสแบบนี้

เรื่องบางเรื่องทำตามๆกันมาหรือเห็นจนชินตา แต่ถ้าลองสงสัยที่มา นี่มันเป็นนวัตกรรมชัดๆ และอาจจดสิทธิบัตรอะไรก็ว่าไป เหมือนที่ชาวอเมริกาคนหนึ่งตกใจมาก ที่คนไทยคิดค้นถุงหิ้วแก้วน้ำได้ เพราะบ้านเขาไม่มี

บ้านนครสวรรค์ – 18 May 00:54

ประชุม WEF 2012 จัดอันดับการศึกษาไทยรั้งท้ายอาเซียน ชี้เด็กไทยคิดไม่เป็น

1006065_10151811318962450_682607266_n

นายภาวิช ทองโรจน์ ผู้ช่วยรัฐมนตรีประจำกระทรวงศึกษาธิการ (ศธ.) เปิดเผยว่า จากข้อมูลการประชุมของ World Economic Forum (WEF) – The Global Cometitiveness Report 2012-2013 ซึ่งเป็นการประชุม “เวทีเศรษฐกิจโลก” จัดอันดับการศึกษาไทยรั้งท้ายอาเซียน ชี้เด็กไทยคิดไม่เป็น

นายจาตุรนต์ ฉายแสง รมว.ศึกษาธิการ ให้ความสนใจกับเรื่องนี้มาก และได้สั่งการให้ตนวิเคราะห์ที่มาที่ไปของผลการจัดอันดับดังกล่าว ซึ่งตนจะไปศึกษาว่าผลการจัดอันดับที่ออกมามีความเที่ยงตรงมากน้อยแค่ไหน โดยจะต้องดูวิธีการจัดว่าใช้อะไรมาเป็นตัวชี้วัดบ้าง สั่งทำการบ้านด่วน ก่อนปรับการศึกษาทั้งระบบ

ที่มา Nation Channel

จากเนื้อข่าว, ชีวิตบน KPI มันเป็นแบบนี้จริงๆ สิ่งแรกที่ทำคือ ดูเครื่องมือและที่มาของตัวชี้วัดว่าเหมาะสมและเที่ยงตรงไหม พอรู้เกณฑ์ ก็เร่งพัฒนาเพื่อตอบโจทย์เกณฑ์นั้น แต่ไม่ได้มองความเป็นจริงและอื่นๆ และที่สำคัญ ทั้งๆที่คนส่วนมากรวมถึงตัวท่านเองก็รู้ว่าการศึกษาประเทศตัวเองก็ไม่ได้ดีจริงๆ แล้วยังจะไปสงสัยเกณฑ์มันทำไม

ชีวิตแบบนี้สินะ มันเลยทำแค่ให้มี แล้วก็มีแค่ที่ทำ ไม่มากไปกว่านี้และไม่น้อยไปกว่านี้ แล้วก็รอให้อนาคตเกณฑ์เขาเปลี่ยนแปลง ก็ค่อยไล่ล่าเปลี่ยนแปลงใหม่ ตามตูดเขาต่อไป

ผู้ใหญ่ในบ้านเมืองมีวิสัยทัศน์แบบนี้ ก็ไม่ต่างไปจากเด็กที่เรียน ติว เก็งข้อสอบ เรียนสูตรลัด หาทริค “เพื่อแค่” ไปสอบให้ผ่าน หรือให้ได้คะแนนเยอะๆ

เรื่องพวกนี้จริงๆก็ไม่อยากแสดงความเห็นเท่าไร เพราะเป็นคนเรียนไม่เก่ง เอ็นไม่ติด และโง่เกินกว่าจะพูดเรื่องแบบนี้ แต่ก็คิดเสียว่า เป็นความเห็นจากคนโง่คนหนึ่งละกัน

ผมไม่ได้มาเพื่อแค่ออกสตาร์ท

akhwari-race

ผมเพิ่งรู้จักชาวแทนซาเนียคนหนึ่งผ่านหน้าหนังสือ

ชายคนนี้เข้าแข่งขันวิ่งมาราธอนระยะ 40 กิโลเมตร ในงานโอลิมปิคที่แม๊กซิโกปี 1968

เมื่อนักวิ่ง วิ่งเข้ามาถึงเกือบหมด ได้มีการมอบเหรียญรางวัลให้แก่อันดับ 1-3
และหลังมอบเสร็จ ผู้คนในสนามก็เริ่มทะยอยเดินกลับ

ใครจะไปรู้ว่า อีกเกือบสองชั่วโมงต่อมาก็มีนักวิ่งจากแทนซาเนียเข้าเส้นชัยเป็นคนสุดท้าย ลำดับที่ 57

ชายคนนั้นวิ่งออกจากความมืดเข้าสู่แสงไฟในสนามกีฬา เขาวิ่งสลับเดินอย่างทุลักทุเล และเต็มไปด้วยความอ่อนล้า

ที่เป็นเช่นนั้นเพราะขาขวาของเขาเต็มไปด้วยเลือดและผ้าพันแผล

ผู้คนที่ยังคงอยู่ในสนามต่างลุกขึ้นปรบมือและส่งเสียงเชียร์กันอื้ออึง จนกระทั่งเขาวิ่งเข้าเส้นชัยได้สำเร็จ และล้มลงในอ้อมกอดของหมอที่รอรับอยู่

หลังจากนั้นมีผู้สื่อข่าวคนหนึ่งถามเขา
“ทำไมคุณถึงไม่เลิกวิ่ง ทั้งๆที่คุณบาดเจ็บ”

คำตอบของเขาได้เป็นอมตะวาจา ไปตลอดกาล
“ประเทศของผมไม่ได้ส่งผมมาห้าพันไมล์เพื่อแค่ออกสตาร์ต แต่ส่งผมมาเพื่อวิ่งให้สำเร็จ”

การแข่งขันครั้งนั้นมีนักวิ่งทั้งหมด 74 คน และลำดับสุดท้ายคือเขา เป็นคนที่ 57 ส่วนนักกีฬาอีก 17 คน ได้ขอถอนตัวจากการแข่งขัน โดยที่ไม่ได้รับบาดเจ็บใดๆ

เขาไม่ได้รับเหรียญใดๆ แต่ชื่อของเขาเป็นที่รู้จักและได้รับการยกย่องยิ่งกว่าผู้ได้เหรียญทุกๆ คนในปีนั้นเขาได้เป็นนักกีฬาผู้ทรงเกียรติในการแข่งขันกีฬาโอลิมปิคที่ซิดนีย์ และเขาก็ได้ปรากฏอีกครั้งในภาพยนต์ของเพลงที่ใช้ประกอบในพิธีเปิดโอลิมปิคที่กรุงปักกิ่งปี 2008

ที่เขียนมาทั้งหมดนี้ เป็นเรื่องของชายชาวแทนซาเนียที่ชื่อ จอห์น สตีเฟ่น อาห์ควารี (John Stephen Akhwari)

วันที่ 6 ของฟิวส์

pa-mae

วันนี้แม่ผมปลุกแต่เช้าพร้อมกับฝนที่ตกเบาๆ พอให้ชุ่มฉ่ำ
ให้ตายสิไม่อยากตื่นเลย อากาศมันกำลังดีๆ
แต่วันนี้ผมต้องไปงานบวชพี่ชายคนหนึ่งที่รู้จักกัน
เป็นลูกของเพื่อนป๊าและแม่ของผม
ไปถึงที่วัด ผมเพิ่งจะรู้ว่ามีบวชซ้อนกันถึง 3 งาน
เพิ่งจะเคยเห็นก็วันนี้แหละ เหอๆ

ระหว่างที่เดินรอบโบสถ์ ฝนตกตลอดเวลา ผู้คนกางร่มเต็มไปหมด
อยากจะให้เดินเร็วๆจัง หิวข้าว ปวดอึ 
แต่ขบวน ป้าๆน้าๆ ที่ไปเป็นนางฟ้าเทวดาหน้าขบวน ก็ขอมันส์ไว้ก่อนโดยไม่สนใจฟ้าฝน

หลังจากส่งนาคเข้าโบสถ์เสร็จ ผมกับแม่ก็เจอเพื่อนกินเหล้าของป๊ากลุ่มหนึ่ง
เป็นกลุ่มที่ผมก็รู้จักและเคยเห็นบ่อยๆเมื่อสมัยก่อน 
แม่แนะนำแต่ละคนให้ผมรู้จัก มีแต่คนบอกว่าเห็นผมแล้วคิดถึงป๊าผม
ไม่ว่าจะ หน้า หน้าผาก การยิ้ม ทรงผม เหมือนไปซะหมด
มีเพื่อนป๊าอยู่คนหนึ่งพูดอยู่ประโยคเดียว ว่า “เหมือนมาก เห็นแล้วคิดถึงมัน”
ผมก็เพิ่งจะรู้แหละว่าหน้าผมเหมือนป๊ามากขนาดไหน 😀

เพื่อนป๊าคนหนึ่งบอกว่าเมื่อวานตอนกินเลี้ยง ยังคุยถึงป๊าผมอยู่เลย
เขาบอกว่า ตอนเผารถไปให้ ลืมเผาน้ำมันไปให้ด้วย 
คืนนั้นเขาเลยฝันว่า ช่วยกันลากรถกับป๊าผมอยู่บนสวรรค์ 😛
ไม่รู้ว่าฝันจริง หรือ ตลกในวงเหล้า 
แต่ก็ดีครับ คนรักป๊าผมเยอะดี


ผมกับแม่เลยไปซื้อของกินที่ แมคโคร กัน
บังเอิญจริงๆ ที่ตรงนั้นมีร้านขายหนังสือ
ผมไปเจอ a day เล่ม 80 (หน้าปก ปังคุมกับเจมส์) พอดีเลย
หาแถวกรุงเทพ ไม่ได้สักร้าน ต้องมาดูที่บ้านถึงจะเจอ

จากนั้นแม่ผมพาผมไปซื้อ สเปรย์จินดา มันเป็นน้ำยาปลูกผม
แม่กลัวว่าลูกชายจะไม่หล่อ เดี๋ยวหัวล้าน ฮ่าๆ
เราเลยได้แวะไปหาซ้อติ๋ม ใกล้ๆกับร้านขายจินดานั่น
แม่ผมพาไปดูน้องคนหนึ่งอายุ 3เดือน แม่กับซ้อติ๋มบอกว่า หน้าเหมือนผมเลย
ผมเลยเดินเข้าไปดูใกล้ๆ 
เออ ว่ะ คล้ายๆ ว่าตอนเด็กเราจะหน้าตาแบบนี้

ตอนเดินออกจากบ้านซ้อติ๋ม ผมก็คิดถึงยายคนหนึ่งที่เลี้ยงผมตอนเด็กๆ
แม่ กับ ผม จำชื่อคุณยายไม่ได้ ซึ่งผมไปหาท่านครั้งสุดท้ายน่าจะประมาณ ม.4

ผมกับแม่ขับรถไปแถวบ้านเขา ซึ่งแถวนั้น เปลี่ยนไป แต่ก็ยังมีกลิ่นอายพอให้ผมกับแม่จำความได้
บ้านคุณยาย ตอนนี้กลายเป็น โรงเรียนสอนนวดแผนไทย ซึ่งคุณยายเขาทำเอง
(ตัวร้านที่รับนวดจริงๆ จะอยู่ที่ big-c นครสวรรค์ ชั้น 1 ใครแวะผ่าน ลองไปใช้บริการได้)

แม่ผมเดินเข้าไปก่อน คุณยายมองหน้าแม่ผมอยู่นาน แต่ก็จำไม่ได้
แม่ผมเลยให้ผมเดินตามเข้าไป และนั่งใกล้ๆท่าน 
คุณยายมองหน้าผมอยู่นานแสนนาน แล้วก็พูดพร้อมกับยิ้มๆ ว่า
“ชื่ออะไรน๊าา ใช่คนที่ไม่ชอบอาบน้ำหรือเปล่า”
ผมกับแม่ก็เลย งงๆ ว่าใครไม่ชอบอาบน้ำหว่า ผมจึงบอกไปว่า “ฟิวส์ครับ”
คุณยายเลยถึงบางอ้อ “เอ้อ ใช่ๆ นั่นแหละ ฟิวส์ ตอนเด็กๆ ที่ไม่ชอบอาบน้ำ”
แม่ผมเลยเกทัพไปอีกว่า ตอนโตก็ไม่ค่อยชอบอาบเหมือนเดิม
ทุกคนเลยขำกันใหญ่ ผมก็เพิ่งรู้ตัวนี่แหละว่า ตอนเด็กๆไม่ชอบอาบน้ำ
คุณยายเลยบอกว่า แก้ง่ายๆ ยายเลยเอาพวกเป็ดเหลืองๆ กัล ตุ๊กตาลอยน้ำหย่อนลงไป
ยังไม่ทันไร ผมก็จะวิ่งลงไปในอ่างเอง โดยไม่ต้องสั่ง

จากเท่าที่ฟัง ผมรู้สึกว่าตัวเองตอนเด็กๆ ทำไมเกเรจัง
คุณยายบอกว่า ผมเสียงดังมาก เวลาคุณยายอยู่หลังบ้าน ผมจะชอบตะโกนเรียก คุณยายๆ
ครั้งหนึ่ง แม่ผมพาผมนั่งรถไฟไปอุตรดิตถ์ พอผมกลับมา
ผมไปวาดรางรถไฟข้างกำแพงในบ้านของท่าน
คุณยายเลยถามว่า ใครวาด แต่ก็ไม่มีใครยอมรับ
คุณยายเลยถามไปอีกว่า ใครวาด สวยจัง ยายจะให้รางวัล
ผมยกมือรับทันทีเลย ด้วยความงกอยากได้รางวัล 😛

แต่คุณยายก็เล่าให้ฟังอีกเรื่อง ที่แสดงความเกเรของผมได้ดี
ปกติผมจะชอบให้คุณยายอุ้มตลอดเวลา แล้วคุณยายก็จะอุ้มผมตลอดเวลา
มีครั้งหนึ่ง มีเด็กเข้ามาอยู่ใหม่ ผมจำไม่ได้ว่าชื่ออะไร
คุณยายก็จะอุ้มเขา คุณยายบอกว่าผมจะยืนมองตลอดเลย
คุณยายรู้แล้วหละว่าผมคิดอะไรอยู่ในใจ
พอคุณยายวางลงและไปหลังบ้านปุ๊บ ผมผลักเด็กคนนั้นหน้าหงายเลย
โอ้ว พระเจ้า ผมทำอะไรลงไปเนี่ย

แม่ผมถามว่า กวางเป็นอย่างไรบ้าง คุณยายเลยบอกว่าเคยเจอ สูง ตัวใหญ่
คุณยายบอกว่า กวางเป็นคู่ปรับตลอดกาลของผมตอนเด็กๆ
ผมจำอะไรเกี่ยวกับเธอไม่ได้เลย แต่ก็ชักอยากเจอเธอซะแล้วสิ

คุยต่อไม่นาน ผมกับแม่ก็ลากลับ
อยู่บ้านนั่งพิมพ์ข้อความของวันนี้อยู่ แม่ก็เรียกให้ออกไปข้างนอกด้วย
แม่พาไปบ้านลุงคนหนึ่ง เป็นเพื่อนป๊าตั้งแต่เด็กๆ
เขาเป็นคนออกแบบโครงการรถไฟใต้ดินส่วนเหนือเชียวหละ
ผมก็เพิ่งรู้ว่า ป๊าผมมีแก๊ง สองแก๊ง
แก๊งกินเหล้าที่ผมเจอเมื่อเช้าจะอยู่อีกฝากถนน 
ส่วนแก๊งที่ผมเจออยู่นี้อยู่ฝั่งเดียวกับบ้านผมในปัจจุบัน
แก๊งนี้จะชอบชวนป๊าผมไปเที่ยวนั่นเที่ยวนี่ แล้วก็กินเหล้าอีกตามเคย
แต่ทุกคนก็มักจะบอกว่าป๊าผมเฮี้ยวๆ ซ่าๆ ซึ่งผมไม่เหมือนเขาซักเท่าไร
แม่ผมบอกว่าป๊าผมกินเหล้าตั้งแต่เรียนมัธยมแล้วหละ
ตอนมานั่งรอจีบแม่ผม ป๊าผมเขายังนั่งหลับรอเลย 😀

คืนนี้ที่บ้านผมเรากินวันเกิดผมและครบรอบแต่งงานป๊ากะแม่
แต่แม่ซื้อเค้กมา เลยไม่ได้กินพิซซ่าเหมือนปีก่อน
ปีนี้พิเศษนิดนึง ตรงที่มีเจ้าโมนาลิซ่า มาร่วมด้วย
ไว้ entry วันเกิดผมแล้วจะเอารูปมาลงให้ดูกันเนอะ

มีฟามสุขจัง


ปล1. entry นี้ ยกให้วันครบรอบป๊ากับแม่ผมแต่งงานกัน
ขอโพสเพลง ท่าฉลอม เป็นเพลงที่แม่บอกว่าป๊าชอบมากๆ ไว้ทิ้งท้ายละกัน
ปล2. กะจะลงรูป แต่ลืมเอา card reader มา

ต้นฉบับ: วันที่ 6 ของฟิวส์ – 06 May 2007 23:11

ตั้งใจลองสมถะสมาธิ

เมื่อคืนมีโอกาสได้นั่งสมาธิแบบจริงจัง หลังจากไม่ได้นั่งมาหลายเดือน เป้าหมายเพราะอยากจัดระบบหายใจตัวเอง และฟื้นฟูความจำ เนื่องจากสองอย่างนี้รู้สึกว่าตัวเองกำลังมีปัญหาพอสมควร เช่น หายใจไม่ทันบ้าง เหนื่อยง่ายบ้าง (เพิ่งเป็นมาได้เดือนกว่า โดยไม่รู้สาเหตุ) เริ่มนึกอะไรไม่ค่อยออกในสิ่งที่เป็นชื่อเฉพาะ และที่แย่สุดคือเดินป่าครั้งล่าสุด(ถ้ำลำคลองงู) รู้สึกถึงความหงุดหงิดใจร้อนที่เดินไม่ถึงสักที เหนื่อยจะแย่อยู่แล้ว!

สิ่งหนึ่งที่เห็นได้ชัด คือ ตั้งใจจะนั่งแค่ 15 นาที แต่ก็นั่งได้ยาวเกือบ 30 นาที โดยคิดว่าไม่ได้นานอะไร และไม่ปวดเมื่อยแต่อย่างใด จะมีเพียงใจที่ไหวติง และสั่นไหว เพราะคอยคิดว่า มันนานเกินไปแล้ว มันนานเกินไปแล้ว กอปรกับได้ยินเสียงรบกวนต่างๆนานา จากประตูบ้าง กำแพงบ้าง แอร์บ้าง นาฬิกาบ้าง เสียงรถสัญจรไปมาด้านนอกบ้าง จึงได้ออกจากสมาธิ

หลังจากได้คุยกับพระครูที่นับถือท่านหนึ่ง ก็เข้าใจชัดเจนถึงการนั่งแบบสมถะและวิปัสสนา ครั้งนี้เลยตั้งใจนั่งแบบสมถะสมาธิเพื่อตอบโจทย์สิ่งที่ตั้งเป้าหมายไว้ตอนต้น คือจับลมหายใจ

อาจด้วยเพราะเป็นความตั้งใจที่ชัดเจน ไม่ใช่การนั่งแบบเดิมๆ ที่ทำ เลยมุ่งที่จะดูลมหายใจหายเดียว ไม่ว่าสิ่งใดเข้ามากระทบ ก็จะดึงกลับมาดูลมหายใจเพียวๆ บ้างก็พูดกับตนเองว่า “อยู่กับปัจจุบัน ไม่คิดอดีต ไม่คิดอนาคต” เพื่อให้เตือนสติตนเองว่าไม่วอกแวกไปไหนนอกจากลมหายใจ

ความรู้สึกในใจในครั้งนี้ ทำให้อยู่กับตนเองได้เต็มที่มากๆ รู้สึกถึงการปล่อยให้สิ่งรอบข้างปล่อยเลยผ่านไป การเป็นไปของสิ่งต่างๆรอบตัว จะเป็นอย่างไรก็เป็นของมันอย่างนั้น

ตื่นเช้ามา มีบ้างที่แว่บไปหงุดหงิดคนรอบข้างบางคน แต่ก็ได้ทรงสภาวะของเมื่อคืนมาด้วย คือพิจารณาได้ว่า เขาเป็นของเขาแบบนั้น เราก็แค่เห็น และรู้ไว้ว่านิสัยเขาเป็นแบบนั้น แล้วก็อุทานกับตนเองว่า “เออ เขาเป็นแบบนั้นแบบนี้..” แค่นั้นพอ, ไม่ได้เอาความเป็นแบบนั้นแบบนี้ของเขามาหงุดหงิดและรู้สึกว่าทำไมเขาไม่ทำแบบนั้นแบบนี้ เหมือนที่เราต้องการ

เอาเป็นว่า ไม่ว่าผมจะได้อะไรหรือได้บุญกุศลอะไรที่นอกจากเกิดกับตัวผมแล้ว ก็ขอส่งบุญนี้ให้ทุกท่านเป็นสุขด้วยกันทุกคนด้วยนะครับ 😀